Trung thu là dịp lễ trăng rằm quan trọng ở nhiều quốc gia châu Á. Bên cạnh những nghi thức truyền thống, mỗi nước lại có loại bánh đặc trưng với hình dáng, hương vị và ý nghĩa riêng.
1. Việt Nam
Ở Việt Nam, bánh Trung thu gắn bó mật thiết với mâm cỗ rằm tháng 8, gồm bánh nướng và bánh dẻo. Bánh hình tròn hoặc vuông tượng trưng cho sự viên mãn, sung túc. Bánh nướng có vỏ vàng óng, nhân phong phú như thập cẩm, đậu xanh, hạt sen, trứng muối. Bánh dẻo trắng ngà, thơm mùi hoa bưởi, thường được thưởng thức cùng trà xanh đặc, một thú ẩm thực tao nhã của người Việt.
2. Trung Quốc
Là cái nôi của Tết Trung thu, Trung Quốc nổi tiếng với bánh hình tròn tượng trưng cho đoàn viên. Bánh được chia thành bốn loại chính: Quảng Đông, Bắc Kinh, Triều Sơn và Tô Châu. Nhân bánh phong phú từ hạt sen, đậu đỏ, trứng muối đến giăm bông, hải sản, thậm chí cả vị hiện đại như mocha, phô mai, thạch dừa. Bánh Trung thu Trung Quốc vì thế không chỉ đa dạng về hương vị mà còn mang tính biểu tượng cao.
3. Hàn Quốc
Người Hàn Quốc đón Chuseok với Songpyeon, loại bánh gạo nếp hình bán nguyệt. Hình dáng trăng khuyết tượng trưng cho sự thay đổi, vươn tới hoàn mỹ. Songpyeon được hấp trên lá thông nên mang hương vị tươi mát đặc trưng. Ngoài màu trắng truyền thống, bánh còn có màu hồng, xanh, vàng. Bên cạnh Songpyeon, dịp Chuseok còn có nhiều loại bánh kếp, bánh chiên được bày biện trong mâm cúng.
4. Triều Tiên
Khác với Hàn Quốc, Triều Tiên có món bánh muffin nướng xốp đặc trưng. Bánh có hình bán nguyệt, nhân đậu, táo hoặc mứt, khi hấp nở phồng nên mang tên “muffin”. Dịp Trung thu, mỗi gia đình đều làm muffin để biếu tặng nhau, coi như lời chúc đoàn tụ và sung túc.
5. Singapore
Người Singapore cũng có bánh Trung thu giống hình dáng Việt Nam nhưng được biến tấu hương vị mới lạ. Phổ biến nhất là bánh dẻo nhân trà xanh, bánh nướng nhân bí đỏ hay sầu riêng. Bánh dẻo không chỉ giữ màu trắng truyền thống mà còn rực rỡ với nhiều gam màu bắt mắt, phù hợp với thị hiếu hiện đại.
6. Philippines
Ở Philippines, bánh Trung thu được gọi là Hopia, nghĩa là “bánh nướng ngon”. Có nhiều biến thể: hopiang mungo (đậu xanh), hopiang baboy (thịt heo), hopiang ube (khoai lang tím), hopiang Hapon (bánh kiểu Nhật). Hopia không chỉ xuất hiện trong dịp lễ hội mà còn là món ăn quen thuộc hằng ngày.
7. Nhật Bản
Người Nhật đón Trung thu trong lễ Tsukimi, với món bánh Tsukimi Dango. Đây là những viên bánh nếp nhỏ, tròn trịa, tượng trưng cho vầng trăng. Bánh thường ăn cùng xi-rô đường nâu, bột đậu đỏ hay kinako. Tsukimi Dango được đặt trên kệ ngoài hiên, để vừa ngắm trăng vừa thưởng thức, thể hiện sự tôn kính thiên nhiên và cầu mong mùa màng bội thu.
8. Thái Lan
Ở Thái Lan, bánh Trung thu có hình quả đào – biểu tượng của sự trường thọ. Trong đêm rằm, người dân bày bánh và đào trên bàn thờ Quan Âm Bồ Tát, tin rằng các vị thần tiên sẽ mang phước lành đến cho gia đình. Người Thái cũng thường ăn bưởi trong ngày này, coi đó là loại quả tượng trưng cho sự viên mãn.
9. Malaysia và Campuchia
Tại Malaysia, Trung thu sôi động với bánh nướng, đèn lồng, múa lân, múa sư tử trên khắp phố phường. Trong khi đó, Campuchia lại tổ chức lễ hội Ok-Om-Pok muộn hơn, vào rằm tháng 10 âm lịch. Người dân không ăn bánh nướng, bánh dẻo mà chuộng cốm dẹt, mía, chuối, khoai mang đậm bản sắc Khmer.
Thảo Hà (Tổng hợp)